Mass Spread Of News According To Islamic Jurisprudence And Legislation In Malaysia

Penularan Berita Menurut Syarak dan Perundangan di Malaysia

  • Fathiah Mohd Riffin Calon Pelajar Sarjana
  • Zuliza Mohd Kusrin Pensyarah Kanan
Keywords: Penularan, berita, Facebook, Syarak, Perundangan.

Abstract

News is a report on current, important, odd and interesting issues, as well as ideas and opinions that attracts a lot of readers. However, today the phenomenon of mass spread of news is no longer considered as important as society now prefers to share the news without knowing the accuracy of a news story. In fact, this phenomenon is widespread in Facebook, an increasingly popular social networking site today. This article discusses the concept of mass spread of news according to Islamic jurisprudence and legislation in Malaysia. A few examples of mass news spread on Facebook social sites will be discussed as well. This study applies the qualitative approach by analyzing the views of ulama’ and legislators in Malaysia, as well as conducting observations towards the mass spread of news in Facebook. Collected data are analyzed descriptively and thematically. The study found that there are differences in understanding the concept of mass spread of news between Islamic jurisprudence and legislation, where the Islamic jurisprudence emphasize and maintains the authenticity of the news before it is disseminated while the legislation is seen to be more in the interest of the people's right to privacy if there is any mistake in spreading the news. This study also found that there are two types of news that is spreading in Facebook, namely positive news that can bring goodness if disseminated and also negative news, which if disseminated will cause harm to religion, individuals, society and nation.

Keywords: Mass spread, News, Facebook, Islamic jurisprudence, Legislation.


Abstrak

Berita merupakan sebuah laporan mengenai isu semasa yang tepat, penting, ganjil dan menarik, serta idea dan pendapat yang menarik perhatian sejumlah pembaca. Namun, dewasa ini fenomena penularan sesebuah berita tidak lagi dianggap penting memandangkan masyarakat sekarang lebih suka berkongsi berita yang diterima tanpa mengetahui ketepatan sesebuah berita yang disampaikan. Malah fenomena ini amat berleluasa di laman sosial Facebook yang kian popular pada zaman sekarang. Artikel ini membincangkan mengenai konsep penularan berita menurut syarak dan perundangan di Malaysia. Beberapa contoh penularan berita yang berleluasa di laman sosial Facebook dibincangkan juga. Kajian ini menggunakan kaedah kualitatif dengan menganalisis pandangan para ulama dan ahli perundangan di Malaysia, serta menjalankan sedikit pemerhatian terhadap penularan berita di Facebook. Data terkumpul dianalisis secara diskriptif dan tematik. Kajian mendapati bahawa terdapat perbezaan dalam memahami konsep penularan berita di antara syarak dan perundangan iaitu syarak lebih mementingkan dan menjaga keaslian sesebuah berita itu sebelum disebarkan manakala perundangan pula dilihat lebih kepada menjaga kepentingan hak kepenggunaan masyarakat jika berlaku sebarang kesalahan dalam menyebarkan berita. Kajian ini juga mendapati bahawa terdapat dua bentuk berita yang menjadi tular di Facebook iaitu berita tular yang bersifat positif yang boleh mendatangkan kebaikan jika disebarkan dan juga bersifat negatif, yang mana jika disebarkan akan menyebabkan keburukan pada agama, individu, masyarakat dan negara.

Kata kunci: Penularan, berita, Facebook, Syarak, Perundangan.

Author Biographies

Fathiah Mohd Riffin, Calon Pelajar Sarjana

Pusat Fiqh Kontemporari dan Pematuhan Syariah, Fakulti Pengajian Islam, Universiti Kebangsaan Malaysia

Zuliza Mohd Kusrin, Pensyarah Kanan

Pusat Fiqh Kontemporari dan Pematuhan Syariah, Fakulti Pengajian Islam, Universiti Kebangsaan Malaysia

References

Abdul Razak Abd Mutalib & Ezry Fahmy Eddy Yusof. 2011. Representasi Islam dalam Media. Muhammad Zaki Mustafa, Ainurliza Mat Rahim, Zainol Abidin Ahmad & Noor Adzrah (pnyt). Bandar Baru Nilai: Penerbit Universiti Sains Islam Malaysia.

Ahmad Kamil Jamilin, Mohd Fauzi Mohd Amin, & Mohd Shamsul Hakim. 2011. Reprisentasi Islam dalam Media. Muhammad Zaki Mustafa, Ainurliza Mat Rahim, Zainol Abidin Ahmad & Noor Adzrah (pnyt). Bandar Baru Nilai: Penerbit Universiti Sains Islam Malaysia.

Al-Asqalani. 1986. Fathu al-Bari’ Syarhu Sahih al-Bukahri. t.tp: Dar al-Rayani lil Tarath)

Al-Nawawi. 1996. Syarah al-Nawawi ala Muslim. Kaherah: Dar al-Khir.

Al-Qazwaniy. 1998. Sunan Ibn Majah. Beirut: Dar al-Kitab al-A’lamiyah.

Al-Syaukani. 2007. Fathu al-Qadir. Jil.5. Beirut: Dar al-Ma’rifah.

Anon. 1983. Al-Mausu’ah al-Fiqhiyah al-Kuwaitiyah. Kuwait: Kementerian Wakaf & Urusan Agama Kuwait.

Faridah Jalil. 2015. Komunikasi dan Media. Mohd Safar Hasim (pnyt). Bangi: Universiti Kebangsaan Malaysia.

Ghazali Sulaiman. 2007. Islam dan Komunikasi. S. Salahudin Suyorno, Huzaimah Ismail dan Aini Faezah Ramlan (pnyt.). Shah Alam: Pusat Penerbitan Universiti (UPENA).

Ibn Kathir. 2008. Tafsir Ibn Kathir al-Quran al-‘Azim. Jil.7. Beirut: Dar al-Kutub al-‘Ilmiyya.

Ibn Khaldun. 2005. The Muqaddimah: An Introduction to History. Terj. Princeton, N.J: Princeton University Press.

Maeseneer, P.D. 1986. Inilah Berita (Manual Berita Radio). Terj. Mohd Safar Hasim. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Marina Munira Mutalib et al. 2011. Representasi Islam dan Media. Muhammad Zaki Mustafa et al. (pnyt.). Negeri Sembilan: Universiti Sains Islam Malaysia.

Mohamad Sabri Haron. 2015. Komunikasi dan Media. Mohd Safar Hasim (pnyt). Bangi: Universiti Kebangsaan Malaysia.

Sulaiman Masri. 1990. Penulisan Berita Dalam Bahasa Melayu. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Syed Qutb. 2003M/1423H. Tafsir Fi Zilal al-Quran. t.tp: Dar al-Syuruk.

Rahmat Ghazali. 2010. Cabaran daripada Kewartawanan Internet. Pemikir. Kuala Lumpur: Utusan Publications & Distributor Sdn. Bhd.

Colman, A. 2009. A Dictionary of Psychology (3ed). Oxford: Oxford University

Kamus Dewan. Edisi Ke-4. 2005. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

MacDougall, C. 1958. Hoaxes. New York: Dover Publications.

Jurnal

Aishah Bidin. 1990. Undang-Undang Tentang Kebebasan Bersuara Dan Mencetak Di Malaysia. Jurnal Komunikasi. Vol. 6. Selangor: Universiti Kebangsaan Malaysia.

Nazura Abdul Manap & Jasri Jamal. 2003. Jenayah Komputer: Perbandingan Menurut Akta Jenayah Komputer 1997 dan Prinsip Undang-undang Jenayah Islam. Jurnal Undang-undang dan Masyrakat. Vol. 7: 15-36.

Fadzli Adam et al. 2015. Cabaran Media Baru Sebagai Medium Pembelajaran Agama dan Penyelesaiannya dari Perspektif Islam. Jurnal Islam dan Masyarakat Kontemporari. Vol. 9: 12-23.

Suhaimee Saahar & Rusyda Helma Mohd. 2012. Fitnah Siber: Suatu Tinjauan Dari Sudut Islam, Perlembagaan dan Undang-undang. Legal Network Series. Vol. 1: 1-38.

Akta

Akta Komunikasi dan Multimedia 1998.

Akta Jenayah Komputer 1997.

Akta Hasutan 1948.

Akta Fitnah 1957.

Akhbar

Asen, M. 2016. 2 Wanita Di Tangkap Kes Viral Palsu. Kosmo, 7 November: 6.

Nor Hatina Shuib. 2015. ‘Juri’ Laman Sosial. Berita Harian, 10 Jun: 8.

Kertas Kerja

Zul Hilmi Abdullah et al. 2016. Kebolehpercayaan Maklumat Elektronik: Tinjauan Awal Terhadap Pelajar Tamhidi. Kertas Kerja Persidangan kali ke-2. Anjuran Konvesyen Kebangsaan Islam, Sains dan Pendidikan. Universiti Sains Islam Malaysia. Negeri Sembilan, 641-647.

Internet

Ditahan Sebar Berita Palsu Di Facebook. www.kosmo.com.my/kosmo/content.asp?y=2017&dt=0804&pub=Kosmo&sec=Terkini&pg=bt_18.htm (diakses pada 11 November 2017).

Kanak-Kanak Hilang Ditemukan Selamat. m.utusan.com.my/berita/jenayah/kanak-kanak-hilang-ditemukan-selamat-1 .404092 (diakses pada 11 November 2017).

Lagi Dicari Polis Terengganu. https://www.bharian.com.my/berita/kes/2017/10/332339/50-lagi-dicari-polis-terengganu (diakses pada 11 November 2017).

Viral Telur Ikan Berancun. https://www.bharian.com.my/berita/kes/2017/10/342536/viral-telur-ikan-beracun (diakses pada 29 Oktober 2017).

Perlu Bijak Nilai Kesahihan Berita. http://www.utusan.com.my/rencana/utama/perlu-bijak-nilai-kesahihan-berita-1.447727 (diakses pada 25 Oktober 2017).

FB Jadi Rakan Kongsi Polis Sebar Maklumat Kanak-Kanak Hilang. http://www.mstar.com.my/berita/berita-jenayah/2016/07/01/fb-kanak-kanak-hilang/ (diakses pada 25 Oktober 2017).

NUR Alert: Amaran Kanak-Kanak Hilang. http://www.utusan.com.my/gaya-hidup/keluarga/nur-alert-amaran-kanak-kanak-hilang-1.411658 (diakses pada 25 Oktober 2017).

Budaya Viral. http://www.sinarharian.com.my/kampus/budaya­viral (diakses pada 27 Mac 2017).

Kes Di Bawah Akta 588 Di Bawa Ke Mahkamah Sejak 2016. http://www.sinarharian.com.my/semasa/42-kes-di-bawah-akta-588-dibawa-ke-mahkamah-sejak-20161.639060 (diakses pada 22 April 2018).

Buruh Hina Kerabat Johor Di Hukum Penjara Setahun. https://www.bharian.com.my/node/161737 (diakses pada 22 April 2018)

Pekerja Kilang Hina Mufti Kena RM 2,500. https://www.bharian.com.my/node/284250 (diakses pada 22 April 2018).

Presiden ASWAJA Disiasat Ikut Akta Hasutan. https://www.bharian.com.my/berita/kes/2017/10/335903/presiden-aswaja-disiasat-ikut-akta-hasutan (diakses pada 22 April 2018).

KKM Tutup Akaun Media Sosial Sebar Fitnah. https://www.bharian.com.my/berita/nasional/2017/08/308378/kkm-tutup-akaun-media-sosial-sebar-fitnah (diakses pada 23 April 2018).

Published
2018-05-20
How to Cite
Mohd Riffin, F., & Mohd Kusrin, Z. (2018). Mass Spread Of News According To Islamic Jurisprudence And Legislation In Malaysia. Al-Qanatir: International Journal of Islamic Studies, 11(1), 15-32. Retrieved from http://al-qanatir.com/index.php/qanatir/article/view/13